In de zomer zijn ze een aangename verfrissing voor dorstige kelen. Maar jaar na jaar warmen ze ook het klimaat op. Nader onderzoek van de limonades, prik en andere tonics of ijsthees toont een verbazend negatieve impact op ons leefkader. Om nog maar van onze gezondheid te zwijgen...
Elke dag wordt wereldwijd bijna 240 miljoen liter Coca-Cola gedronken. Als we voor dat enorme meer van cola de hoeveelheid broeikasgas berekenen die de productie van deze beroemde limonade voortbrengt, komen we aan een totaal van 14.000 ton CO2 per dag ofwel 5 miljoen ton per jaar: d.i. meer dan de jaarlijkse vervuiling die het Brusselse Gewest veroorzaakt! Meer nog dan de productie van de zwarte bubbeldrank zijn vooral de distributie en de koeling ervan de grote energievreters... en daardoor meteen ook de grootste vervuilers! In België alleen al is Coca-Cola eigenaar van 67.342 koelruimten of -kasten, tapinstallaties en automaten. Die machines gebruiken verschillende soorten koelgassen, waaronder de fluorkoolwaterstoffen (HFK's), die een klimaatopwarmend effect hebben dat tot 1.300 maal sterker is dan dat van CO2.
Driewerf schande voor de Coca Cola Company? Niet zo snel! De beroemde firma, die in meer dan één opzicht kritiek verdient, biedt ten minste het voordeel dat hij een vollediger milieurapport publiceert dan de meeste van zijn concurrenten. Die laatste blijven immers bijzonder discreet over hun milieu-impact én over de reclamebudgetten - waarvan wij nochtans vermoeden dat ze kolossaal zijn - die worden uitgegeven voor de promotie van de frisdranken: limonades, prik, cola enz. Het gaat deze markt in elk geval voor de wind. Op vijfentwintig jaar tijd is hij verdubbeld, mede door de constante uitbreiding van de aangeboden formaten en smaken, die zelfs zulk een omvang begint te krijgen dat er in de warenhuisrekken almaar tragischer plaatsgebrek heerst.
Drie jaar geleden boog het OIVO zich al over de grote diversiteit aan flessen met bruisende drank van het type "prik" en ging daarbij zelfs zo ver dat het gewicht van de dop geraamd werd in verhouding tot de hoeveelheid vloeistof in de fles of het blikje. Het resultaat is veelzeggend: de afvalproductie kan 430 keer groter zijn bij de aankoop van een fles van 0,25 liter in vergelijking met een fles van 2 liter!
Hoewel "grote formaten" kopen een rationele oplossing met betrekking tot het afval kan blijken, is het een ander verhaal als je vanuit het gezondheidsoogpunt kijkt. De frisdranken bieden maar heel zelden een interessante voedingswaarde. Behalve de "light" varianten bevatten bijvoorbeeld de limonades in het algemeen 4 à 5 klontjes suiker per glas. Sommige, zoals Fanta Lemon, zijn zelfs nog meer gesuikerd dan normale Coca-Cola. De voedingsmultinationals hebben felle strijd geleverd om niet eraan gehouden te zijn een voedingswaarde-etikettering op hun dranken te plaatsen, zoals dat wel geldt voor de producten die gezondheidsclaims gebruiken. Het moet gezegd dat de frisdranken ruimschoots bijdragen aan de ontwikkeling van tandbederf (1) en van zwaarlijvigheid. Zelfs de "light" dranken, die gezoet zijn met sacharine, aspartaam of andere zoetstoffen als vervanging van suiker, leveren problemen op: niet zozeer doordat ze meer kankers of allergieën doen ontstaan (die beschuldigingen zijn trouwens nooit wetenschappelijk bevestigd), maar wel door het feit dat ze - en op dat vlak koestert de wetenschap momenteel wel ernstige verdenkingen - de beenderen fragiel maken en osteoporose in de hand werken. Eén ding is zeker: zonder de suiker of zijn vervangproduct zou de zuurgraad van de frisdranken vergelijkbaar zijn die van azijn of (puur) citroensap. Smakelijk!
(1) Nog meer dan de vaste voedingsmiddelen zijn de gesuikerde dranken een obsessie voor tandartsen. Er wordt stellig aanbevolen om de tanden niet te poetsen binnen het uur na consumptie van een frisdrank. Het hoge zuurgehalte (fosfor- en citroenzuur) draagt bij aan het tijdelijk weker maken van het tandemail.
Bron: Een zomer lang fris, zonder suiker, studie van het Brussels Observatorium voor Duurzame Consumptie.
