Onderzoekers van het OIVO namen in maart 2009 2.519 interviews van jongeren tussen 10 en 17 jaar in de Belgische scholen. De studie ging na hoe de alcoholconsumptie bij jongeren in die periode evolueerde.
Consumptie
- Eenderde van de jongeren uit het basisonderwijs dronk al eens alcohol. Dat is een daling tegenover 2008 (47%). De meerderheid drinkt echter niet elke week.
- 83 % van de jongeren in het TSO dronk reeds alcohol. Bij de leerlingen uit het basisonderwijs is dit 33%.
- De helft van de jongeren heeft al eens wijn gedronken. Bijna de helft dronk ook al eens bier.
- Brusselse jongeren drinken meer alcohol (74%) dan hun Vlaamse (60%) en Waalse leeftijdsgenoten (70%).
Proberen van alcoholhoudende dranken
- Van de 10-jarigen die al eens alcohol dronken, heeft bijna iedereen al eens wijn gedronken.
- Vanaf 11 jaar neemt het aantal jongeren dat bier dronk toe. Bier (28%) komt op hetzelfde niveau als wijn (32%).
- Vanaf 14 jaar is er een opvallend hoger percentage van jongeren dat aperitief, sterke drank en alcoholhoudende limonades dronk.
- In de meeste gevallen kregen jongeren hun eerste glas thuis aangeboden door hun vader.
- Gemiddeld dronken jongeren 19 glazen alcohol per week. In de loop van de week is dat 8,4 en tijdens het weekend 10,6.
Alcoholconsumptie
- Bier is de populairste drank bij jongeren, op de tweede plaats gevolgd door sterke drank gemixt met limonade en aperitief op de derde plaats.
- Het alcholverbruik is het hoogste op zaterdag (6,75 glazen).
- 13-jarigen geven de voorkeur aan alcopops. Bier komt op de tweede plaats.
- 15-jarigen drinken vooral gemixte sterke drank. 16-jarigen geven de voorkeur aan bier en sterke drank. 17-jarigen drinken vooral bier.
- Wijn leren drinken is een sociaal initiatieritueel. Kinderen worden al jong aangemoedigd om wijn te drinken, eerst op een familiefeest en vanaf de leeftijd van 18 jaar ook tijdens een etentje op restaurant.
Perceptie van alcohol bij jongeren
- Voor de meerderheid van de jongeren staat alcohol niet gelijk aan plezier en ontspanning. Tegenover vorig jaar vindt 12 % meer jongeren dat alcohol helpt om te ontspannen.
- Iets meer dan 1 op 6 van de jongeren heeft moeite om met drinken te stoppen.
- De helft van de jongeren drinkt alcohol uit gewoonte of om mee te doen met de anderen.
- Vooral jonge tieners drinken alcohol omdat ze denken dat dit hoort bij het volwassen zijn.
- 35 % vindt dat de intentie om dronken te worden ook een reden is voor drankgebruik.
Excessieve gebruikers
- 59% van de jongeren dronk meer dan 6 glazen bij een enkele gelegenheid.
- 41 % van de jongeren geeft toe al eens een black out te hebben gehad door overmatig drankverbruik. Dit is een zeer grote stijging tegenover vorig jaar: toen bedroeg dit nog 15 %.
- Bijna ¼ van de jongeren bekent iemand gekwetst te hebben in dronken toestand. Dat zijn er 2,5 keer meer dan in het onderzoek van vorig jaar.
- De jongeren die het voorbije jaar meer dan 6 glazen dronken deden dit gemiddeld 4,9 keer.
- Jongeren waren afgelopen half jaar gemiddeld anderhalve keer zo straalbezopen dat ze niet meer herinnerden wat er de avond voordien gebeurd was.
Conclusies
- De helft van de jongeren heeft al eens bier en wijn gedronken, maar bier en sterke dranken (al dan niet gemixt met frisdrank) zijn het populairst.
- De consumptie evolueert van alcopops bij de jongste tieners over sterke dranken en cocktails naar bier bij de oudsten. Alcopops lijken door hun zoete smaak nog het meest op frisdrank en zijn daarom het meest toegankelijk voor de beginnende drinker.
- In België is alcohol drinken maatschappelijk aanvaard: van 86 % van de jongeren weten de ouders dat hun kinderen alcohol drinken. 70 % van de jongeren verklaart dat hun ouders hiermee akkoord zouden gaan.
- Het consumeren van alcoholische dranken binnen de gezinnen wordt meer aanvaard door de hogere sociale groepen, maar het alcoholverbruik door jongeren is er niet hoger, eerder zelfs lager.
- De consumptie van alcohol wordt er sociaal gecontroleerd. Zonder die omkadering kan alcoholconsumptie leiden tot afhankelijkheid.
Volldige studie: Jongeren en alcoholhoudende dranken