De wintersolden 2008 trokken gemiddeld bijna vier op de tien consumenten aan, wat neerkomt op een afname van het aantal bezoekers in vergelijking met de solden in januari 2007 (van 44% naar 36%). Dat blijkt uit interviews die in januari 2007 en 2008 werden afgenomen van respectievelijk 664 en 639 consumenten in België.

De soldenperiode wordt vaak geassocieerd met een periode van intense activiteit voor de handelaars. Het doel van de solden bestaat erin de voorraden weg te werken en niet om een lucratieve verrichting te doen. De wetgever heeft daarom een sperperiode vastgelegd tijdens dewelke de prijzen niet gewijzigd mogen worden. Voor sectoren zoals kleding en textiel zijn de soldenmaanden - juli en januari - al jarenlang systematisch de maanden met de grootste omzet.

Een eerder positieve perceptie

De consumenten hebben een eerder positieve perceptie van de solden (die volgens hen meestal rijmen met goede zaakjes doen). Maar dat belet niet dat ze bijzonder alert zijn om zich niet te laten misleiden of bedriegen tijdens die periode. De Brusselaars in het bijzonder zijn meer achterdochtig en kijken beter uit voor eventueel consumentenbedrog tijdens de solden.

Het profiel van de soldenkoper

De wintersolden trekken gemiddeld 36% van de consumenten aan. Er is echter een grotere mobilisatie onder de vrouwen (46%) van 30-39 jaar (47%) en die tot de hoge sociale groepen behoren (48%).
De zomersolden, die gemiddeld door 40% van de consumenten bezocht worden, hebben vooral succes bij de vrouwen (54%) jonger dan 50, bij de inwoners van de regio Brussel (57%), bij de gezinnen met 3 (66%) en met 5 personen (61%) met kinderen (61%) en bij de consumenten die tot de hoge sociale groepen behoren (60%).

Aankopen en koopgedrag tijdens de solden

Wat de aard van de aankopen betreft, stelt het OIVO ook een evolutie vast tussen de wintersolden van 2006 en die van 2008. We zien een toename van de aankopen van kleding en schoenen voor dames en kinderen en een afname van de aankopen van herenkleding en -schoenen. De aankoop van computer- en hifimateriaal tijdens de solden is ook sterk toegenomen tussen 2007 en 2008.
Er zijn ook verschillen tussen de aankopen die worden gedaan tijdens de zomer- en de wintersolden. Kleding blijft wel het meest gekochte artikel in eender welke van beide soldenperioden, maar in de winter worden er meer damesschoenen en heren- en dameskleding gekocht. Er wordt ook meer computermateriaal gekocht tijdens de wintersolden en in het algemeen de voorbije jaren.

De solden oefenen wel enige aantrekking uit op de consumenten, maar toch wachten de meeste van hen niet op die solden om hun aankopen van kleding, schoenen enzovoort te doen. Slechts één op de zeven consumenten wacht tot de solden gestart zijn om de producten die hij/zij opgespoord heeft, effectief te kopen om zo besparingen te doen.
De helft van de consumenten zetten geld opzij met het oog op de solden en drie op de tien consumenten schroeven bepaalde andere uitgaven terug om hun soldenaankopen te compenseren. Eén op de vijf consumenten neemt zijn/haar toevlucht tot een verbruikskrediet (d.i. een verdubbeling in vergelijking met 2006 en meer courant bij de Nederlandstaligen en bij de leeftijdgroep van 18-29 jaar).

Wat zegt de wet?

Aankopen tijdens de solden zijn vaak impulsieve aankopen: de consument wil dat gouden zaakje niet mislopen! Het zouden echter vooral weldoordachte aankopen moeten zijn. De wettelijke beschikkingen met betrekking tot de solden (artikels 49 tot 52 van de Wet op de Handelspraktijken) kunnen de consument helpen om meer gezond verstand te tonen:

• De producten die tegen verminderde prijs verkocht worden, moesten vóór de solden al gewoon in dezelfde winkelruimte te koop zijn.
• Er moet een betekenisvolle prijsvermindering zijn en vergelijken met de oude prijs moet mogelijk zijn.
• In de sector van kleding, lederwaren, fijne lederwaren en schoenen mogen de solden enkel plaatsvinden tussen 3 en 31 januari en tussen 1 en 31 juli.
• Voor de andere producten of productklassen kan de Koning bij koninklijk besluit andere perioden vastleggen; gebeurt dat niet, dan zijn de hiervoor genoemde perioden van kracht.
• Aan die soldenperioden gaat een sperperiode vooraf (verbod om prijsverminderingen toe te passen in de beoogde sectoren tijdens de zes weken die aan de solden voorafgaan).
• Enkel tijdens de soldenperioden zijn verkopen met verlies toegelaten.

7 tips om slim te verbruiken tijdens de solden:

• Opsporen: in de weken vóór de solden kan de consument rondsnuffelen, de kleren of het paar schoenen opsporen dat hij/zij zou willen, de verkoper ondervragen: bestaat het gewenste model in verschillende kleuren, diverse maten? Zo kan de consument te weten komen of er een grote voorraad van bestaat of dat het hier om een uniek model, het laatste van een reeks gaat.
• Anticiperen: in de warenhuizen of de grote winkels is het aanbrengen van de soldenetiketten niet mogelijk op enkele minuten tijd of 's nachts. Vaak beginnen de verkopers de dag voordien al soldenetiketten uit te stallen. Door de dag vóór de solden al eens door de rekken te lopen, is het mogelijk om dat ultieme koopje te vinden. En ook belangrijk: de uitgestalde prijs is de prijs die telt...
• Vergelijken: zelfs met 50% of 60% afprijzing blijft het een pijnlijke zaak als je moet vaststellen dat je mantelpakje een vlek heeft, dat je computer verouderd is of dat je lederen stoel afgesleten is! De consument heeft er alle belang bij de etiketten te lezen en het product zoveel mogelijk te testen want een soldenaankoop is heel moeilijk te annuleren.
• Je rechten verdedigen: als de consument een soldenproduct gekocht heeft en dit product een zichtbaar gebrek (zoals een kras op een computerscherm, een vlek op een kledingstuk of een gat in een divan) vertoont, heeft hij/zij geen enkel verhaal tegen de verkoper. Er kan altijd geprobeerd worden om een minnelijke schikking uit te werken. Als het om een verborgen gebrek gaat, moet de consument dat snel aan de verkoper melden en zich tot de rechtbank richten als de verkoper die klacht verwerpt.
• Voorzorgen nemen qua uitrusting: wie een kledingstuk wil gaan kopen, zorgt er best voor dat hij/zij kleren draagt die gemakkelijk omkleden mogelijk maken. Hetzelfde geldt voor schoenen. Op die manier zal de consument het vele passen niet te snel moe worden!
• Elkaar helpen: met meerdere personen samen de solden bezoeken maakt het mogelijk om vlotter de goede koopjes te vinden en je gezelschap kan je ook meteen een meer objectieve mening geven.
• Wachten: de uitgestalde prijzen hebben de neiging nog te verlagen naarmate het einde van de soldenperiode nadert.

Volledige studie